Chiều 7/5, UBND xã Lục Ngạn tổ chức hội nghị tọa đàm đánh giá tình hình sản xuất, tiêu thụ vải thiều năm 2026. Dự hội nghị có đại diện lãnh đạo một số sở, ngành của tỉnh; Đồng chí Nguyễn Văn Năng, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã; Vi Văn Tư, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã; Sái Văn Lính, Phó Chủ tịch Thường trực UBND xã. Thường trực Đảng ủy, HĐND, UBND xã; lãnh đạo các phòng, ban chuyên môn; đại diện các hợp tác xã, doanh nghiệp, thương nhân, cơ sở đóng gói xuất khẩu cùng nhiều hộ sản xuất vải tiêu biểu trên địa bàn.
Năm 2026, thời tiết diễn biến bất thường đã ảnh hưởng lớn đến quá trình sinh trưởng và phát triển của cây vải. Mùa đông không rét sâu, nền nhiệt cao hơn trung bình nhiều năm từ 0,5 - 1 độ C khiến cây khó phân hóa mầm hoa; sau Tết xuất hiện tình trạng khô nóng, ít mưa làm cây bật lộc non, ảnh hưởng đến khả năng ra hoa, đậu quả. Bên cạnh đó, sâu bệnh phát sinh cùng việc áp dụng kỹ thuật chăm sóc chưa phù hợp tại một số hộ dân khiến năng suất nhiều diện tích vải giảm đáng kể.
Các đại biểu ký kết thỏa thuận hợp tác tiêu thụ vải thiều năm 2026
Dù vậy, xã Lục Ngạn vẫn duy trì vùng sản xuất vải thiều quy mô lớn với tổng diện tích 3.320 ha. Trong đó, diện tích sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP, GlobalGAP đạt hơn 2.164 ha; toàn xã có 20 vùng sản xuất với diện tích hơn 2.380 ha được cấp mã số vùng trồng phục vụ xuất khẩu sang các thị trường Nhật Bản, Mỹ, Úc, Thái Lan và Trung Quốc. Hiện địa phương có 14 cơ sở đóng gói xuất khẩu được quản lý theo quy định.
Tỷ lệ vải ra hoa toàn xã đạt khoảng 35%, tỷ lệ đậu quả khoảng 95%, sản lượng dự kiến khoảng 10 nghìn tấn. Trong đó, diện tích vải sớm khoảng 1.000 ha, sản lượng khoảng 500 tấn; vải chính vụ 2.320 ha, sản lượng khoảng 9.500 tấn. Dự kiến vải sớm bắt đầu thu hoạch từ ngày 25/5, vải chính vụ từ ngày 10/6 và kéo dài đến cuối tháng 6.
Để bảo đảm chất lượng và đầu ra cho sản phẩm, UBND xã Lục Ngạn đã sớm ban hành kế hoạch sản xuất vải thiều đạt tiêu chuẩn xuất khẩu và kế hoạch xúc tiến tiêu thụ vải thiều năm 2026; thành lập tổ công tác chỉ đạo sản xuất vải xuất khẩu; phối hợp với các cơ quan chuyên môn hướng dẫn người dân chăm sóc, xử lý lộc đông, phòng trừ sâu bệnh, sử dụng thuốc bảo vệ thực vật an toàn.
Tiếp tục duy trì và mở rộng vùng sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP, GlobalGAP; tăng cường kiểm tra việc thực hiện các quy định về mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói và truy xuất nguồn gốc sản phẩm. Công tác quảng bá, xúc tiến thương mại được triển khai sớm thông qua báo chí, truyền hình, nền tảng số và các sàn thương mại điện tử.
Bên cạnh những tín hiệu tích cực, việc tiêu thụ vải thiều năm 2026 vẫn còn không ít trở ngại. Sản lượng vải giữa các vùng không đồng đều, trong khi chi phí thuê nhân công, vận chuyển và vật tư phục vụ sản xuất tiếp tục tăng, ảnh hưởng đến hiệu quả kinh tế của người trồng vải. Cùng với đó, các yêu cầu từ thị trường tiêu thụ, đặc biệt là thị trường xuất khẩu, ngày càng chặt chẽ hơn về chất lượng sản phẩm, truy xuất nguồn gốc và tiêu chuẩn an toàn thực phẩm. Việc rà soát, chuẩn hóa mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói theo quy định mới cũng đặt ra nhiều yêu cầu trong công tác quản lý và tổ chức sản xuất.
Ngoài ra, hệ thống hạ tầng giao thông tại một số khu vực trên địa bàn xã vẫn chưa đáp ứng yêu cầu vận chuyển hàng hóa trong mùa cao điểm. Nguy cơ ùn tắc cục bộ có thể xảy ra tại các điểm giao thông trọng yếu như ngã ba Cầu Chét trên Quốc lộ 31 và khu vực ngã ba Tân Hoa, nơi giao nhau giữa Quốc lộ 31 và Quốc lộ 279.
Từ thực tế trên, UBND xã Lục Ngạn đề nghị tỉnh và các sở, ngành chức năng tiếp tục quan tâm hỗ trợ địa phương trong công tác xúc tiến thương mại, mở rộng thị trường tiêu thụ, nhất là thị trường xuất khẩu; hỗ trợ kinh phí kiểm nghiệm chất lượng, dư lượng thuốc bảo vệ thực vật phục vụ xuất khẩu; đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động lưu thông hàng hóa, giảm áp lực giao thông trong thời gian thu hoạch cao điểm. Địa phương cũng mong muốn tiếp tục nhận được sự hỗ trợ trong công tác quản lý, cấp và duy trì mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói theo đúng quy định.
Bên cạnh đó, xã kiến nghị tỉnh quan tâm đầu tư, nâng cấp hạ tầng giao thông nhằm phục vụ hiệu quả việc thu hoạch, vận chuyển và tiêu thụ vải thiều; ưu tiên mở rộng các tuyến quốc lộ, tỉnh lộ đi qua địa bàn và các tuyến kết nối xã Lục Ngạn với các địa phương lân cận.
Tại hội nghị, nhiều đại biểu nhận định mặc dù sản lượng giảm nhưng đây là cơ hội để nâng cao giá trị quả vải nhờ chất lượng được chú trọng hơn, trong khi giá bán dự báo sẽ tăng so với các năm trước. Các doanh nghiệp, hợp tác xã đề xuất tiếp tục mở rộng liên kết sản xuất - tiêu thụ; tăng cường quảng bá tại các chợ đầu mối, hệ thống siêu thị, sàn thương mại điện tử và đẩy mạnh xuất khẩu chính ngạch sang các thị trường tiềm năng.
Tham luận tại hội nghị, ông Giáp Văn Triệu cho biết, doanh nghiệp dự kiến thu mua số lượng lớn vải thiều trong niên vụ năm nay, ưu tiên các sản phẩm chất lượng cao, bảo đảm tiêu chuẩn an toàn thực phẩm và truy xuất nguồn gốc rõ ràng. Doanh nghiệp sẽ tập trung thu mua tại các vùng sản xuất trọng điểm, nhất là những vùng đã được cấp mã số vùng trồng, sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP, GlobalGAP và các vườn vải đẹp.
Theo ông Triệu, doanh nghiệp tiếp tục phối hợp với các hợp tác xã, tổ hợp tác và chính quyền địa phương xây dựng chuỗi liên kết bền vững từ sản xuất đến tiêu thụ; đồng thời mở rộng kết nối với hệ thống phân phối, sàn thương mại điện tử và đối tác xuất khẩu. Tuy nhiên, doanh nghiệp cũng cho rằng hoạt động tiêu thụ vẫn gặp khó khăn do tính mùa vụ cao, chi phí vận chuyển tăng và công tác bảo quản sau thu hoạch còn hạn chế. Đại diện doanh nghiệp đề xuất các cấp, ngành tiếp tục hỗ trợ xây dựng mã số vùng trồng, xúc tiến thương mại, đầu tư hệ thống logistics và hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn.
Đại diện các hộ sản xuất, anh Bùi Văn Quyến cho biết, những năm gần đây người dân ngày càng chú trọng áp dụng khoa học kỹ thuật, chăm sóc vải theo quy trình nhằm nâng cao chất lượng sản phẩm. Các vườn vải đẹp được đầu tư bài bản từ khâu tỉa cành, tạo tán đến quản lý sâu bệnh và sử dụng phân bón hợp lý.
Tuy nhiên, người trồng vải vẫn đối mặt với nhiều khó khăn như thời tiết diễn biến thất thường, chi phí đầu tư tăng cao và đầu ra chưa thực sự ổn định. Đại diện các hộ dân đề nghị các cấp, ngành tiếp tục hỗ trợ tập huấn kỹ thuật sản xuất an toàn, tăng cường kết nối tiêu thụ, mở rộng thị trường xuất khẩu và có cơ chế hỗ trợ về vốn, vật tư nông nghiệp; đồng thời đẩy mạnh quảng bá thương hiệu vải thiều gắn với phát triển du lịch trải nghiệm.
Phát biểu tại hội nghị, đồng chí Nguyễn Thế Thi, Phó Chủ tịch Hội nông dân tỉnh nhận định vụ vải thiều năm nay có nhiều tín hiệu tích cực, thị trường tiêu thụ thuận lợi hơn do nguồn cung giảm. Đồng chí đề nghị các hợp tác xã, nhà vườn tuân thủ nghiêm quy trình kỹ thuật, chú trọng mẫu mã, bao bì sản phẩm, nâng cao giá trị quả vải; đồng thời đẩy mạnh tiêu thụ trên các sàn thương mại điện tử và mở rộng thị trường xuất khẩu.
Đồng chí Nguyễn Hồng Quang, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh đề nghị địa phương tiếp tục kiểm soát chặt việc sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, hướng dẫn người dân thực hiện đúng quy trình kỹ thuật nhằm bảo đảm an toàn thực phẩm và đáp ứng yêu cầu của các thị trường nhập khẩu.
Phát biểu kết luận hội nghị, đồng chí Nguyễn Văn Năng nhấn mạnh, xã Lục Ngạn xác định tiêu thụ là khâu then chốt quyết định thành công của vụ vải. Địa phương cam kết tạo mọi điều kiện thuận lợi nhất để hỗ trợ người dân, doanh nghiệp và thương nhân trong quá trình thu hoạch, chế biến và tiêu thụ sản phẩm.
Theo đồng chí Bí thư Đảng ủy xã, các cấp, ngành trong xã đã chủ động chuẩn bị đầy đủ các điều kiện phục vụ mùa vải như nguồn điện, thùng xốp, đá cây, kho bãi tập kết, điểm cân tập trung, vệ sinh môi trường; đồng thời xây dựng phương án bảo đảm an ninh trật tự, an toàn giao thông tại các khu vực thu mua nhằm hạn chế ùn tắc trong thời gian cao điểm.
Đồng chí Nguyễn Văn Năng khẳng định, địa phương sẽ tiếp tục đồng hành cùng doanh nghiệp, hợp tác xã và người dân để xây dựng chuỗi liên kết bền vững từ sản xuất đến tiêu thụ; chú trọng phát triển vùng vải đạt tiêu chuẩn xuất khẩu, nâng cao chất lượng, mẫu mã và truy xuất nguồn gốc nhằm giữ vững thương hiệu vải thiều Lục Ngạn trên thị trường trong nước và quốc tế.
Tại hội nghị, UBND xã Lục Ngạn cùng các doanh nghiệp, hợp tác xã đã ký kết thỏa thuận hợp tác tiêu thụ vải thiều năm 2026. Theo nội dung ký kết, địa phương sẽ cung cấp thông tin minh bạch về sản phẩm, hỗ trợ kết nối tiêu thụ, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp khảo sát, giao dịch và mở rộng thị trường. Các doanh nghiệp, hợp tác xã cam kết đẩy mạnh quảng bá sản phẩm, mở rộng hệ thống phân phối, bảo đảm chất lượng, mẫu mã, an toàn thực phẩm và duy trì chuỗi liên kết tiêu thụ ổn định, bền vững cho quả vải thiều Lục Ngạn.
Hoàng Phượng
